Category Archives: Uncategorized

Erum við tilbúin?

Eftir hrunið 2008 var alloft sagt, reyndar svo oft að kjánahrollur fór um mann stundum, að enginn hefði fyrirséð hrunið.

Þetta er í fyrsta lagi rangt. Það voru viðvörunarljós út um allt og þau voru hunsuð. Engar nýjar kenningar brugðust og ekkert skrýtið eða óvenjulegt gerðist sem olli hruninu. Þetta var einfaldlega “bull market” sem gekk af göflunum þegar nógu margir græddu á að flýta sér meira en að hugsa. Þetta gerist í öllum hagkerfum þar sem þensla er yfirhöfuð möguleg, þótt fjármálatæknilegu undirstöðurnar séu misjafnar og vissulega stærðargráðan.

Þegar þetta er skrifað er hagkerfið í blússandi uppsveiflu. Verðbólga er lág, atvinnuleysi næstum því ekkert og uppbygging mikil.

Það eru allnokkrir þekktir þættir sem hafa áhrif á stöðuna. Við höfum öðlast nýjan burðarstólp í íslensku hagkerfi, nefnilega ferðaþjónustuna. Olíuverð er lágt og nýlega hafa skattar verið lækkaðir og tollar afnumdir. Krónan hefur styrkst verulega og flestir eru sammála um að hún sé of sterk eins og er. Þetta eru allt þættir sem hafa jákvæð áhrif á hagkerfið, allavega til skemmri tíma, en eingöngu á meðan áhrifa þessarra þátta gætir.

Þegar (já, þegar) olíuverð hækkar aftur, eða þegar (já, þegar) krónan hættir að styrkjast eða þegar (já, þegar) ferðamönnum hættir að fjölga, þá mun það sömuleiðis hafa áhrif á efnahaginn allan. Þá er það ekki bara stærðargráða breytinganna sem skiptir máli heldur líka hraði þeirra. Íslenskt hagkerfi er hinsvegar afskaplega lítið, sem þýðir að hér gerist allt hratt, hvort sem það er jákvætt eða neikvætt.

Nú, það er engin dómsdagsspá. Breytingar hafa alltaf átt sér stað í heiminum og munu halda áfram að eiga sér stað. Spurningin sem ég vil varpa fram er: erum við reiðubúin fyrir snöggar efnahagslegar breytingar? Ef ekki, hvernig búum við okkur undir þær? Við vitum að þær muni eiga sér stað og við vitum að þær verða mjög líklega snöggar.

Ég velti þessu fyrir mér vegna þess að núna, rétt eftir kosningar og í miðjum stjórnarmyndunarviðræðum, sýnist mér karpið um skatta og hagstjórnarmál fyrst og fremst snúast um viðhorf fólks til tiltekinna stjórnmálamanna eða stjórnmálaflokka. Enn og aftur snýst hin almenna umræða mest um hversu miklir skattafíklar vinstrimenn séu og eiginhagsmunaseggir hægrumenn séu. Það er gott og blessað að rökræða skattastefnu, en mér finnst þessi umræða missa gjörsamlega marks miðað við áskorun dagsins í dag, því að sú áskorun er undirbúningur fyrir skyndilegar efnahagslegar breytingar. Hún skilur eftir þennan yfirþyrmandi efnahagsþátt sem einkennir íslenska hagkerfið alveg sama hvort maður er til hægri eða vinstri og ætti að sameina okkur öll: erum við tilbúin? Hvað gerum við þegar (já, þegar) olíuverð hækkar og ferðamönnum fækkar?

Það er mikilvægt að beina þessari spurningu ekki bara til stjórnvalda. Andstætt því sem almenningur og þau sjálf halda, þá stjórna yfirvöld ekki hagkerfinu frá ári til árs. Vissulega hafa þau rík áhrif, en það hafa einnig ákvarðanir fyrirtækja, lánastofnana, erlendra markaða og erlendra stjórnvalda, en síðast en ekki síst, íslenskur almenningur. Hagkerfið er ekki eitthvað tölvuforrit sem er látið í hendurnar á stjórnvöldum við kosningar, heldur samansafn af efnahagslegum samskiptum bókstaflega allra sem í hagkerfinu búa og reyndar líka þeirra sem utan þess búa.

Við búum í pínulitlu hagkerfi sem er mjög viðkvæmt fyrir breytingum hvort sem eru ytri eða innri, við erum í bullandi uppsveiflu og við vitum fyrir víst að þetta mun breytast og vel hugsanlega í náinni framtíð. Ég hef ekki orðið var við neina umræðu um þetta, heldur einungis karp um hvernig vinstrimenn séu svona og hægrimenn hinsegin.

Kannski virkar pólitíkin bara þannig að fólk hafi ekki áhuga á hlutum sem ekki er hægt að hatast yfir. Kannski missum við alltaf af svona staðreyndum einmitt vegna þess að þær eru engum að kenna.

Hin undarlega áhersla á meirihlutastjórn

Það er ekkert vandamál að finna út úr myndun ríkisstjórnar við þær annars mjög svo áhugaverðu aðstæður sem hafa myndast núna eftir Alþingiskosningarnar 2016. Það sem þvælist fyrir þeirri einföldu spurningu er eingöngu sú hjátrú Íslendinga að stjórnir séu ekki mögulegar nema þær hafi meirihluta þings, eða með öðrum orðum, að ríkisstjórnin þurfi að vera yfirmaður þingsins því annars gangi ekki neitt og allt fari strax í hnút.

Þetta er einungis satt ef fyrirfram er útilokað að stjórnmálamenn geti gert málamiðlanir, fundið sameiginlega fleti á málum fyrirfram, síað út það sem verður óhjákvæmilega einungis til trafala en hefur ekki raunhæfa möguleika á að ná í gegn og verið í samskiptum við hvora aðra áður en allt er komið í bál og brand vegna samskiptaleysis og derrings.

Minnihlutastjórnir eru neyddar til að haga sér betur, einmitt vegna þess að þær eru í minnihluta. Alþingi er löggjafarvaldið samkvæmt stjórnarskrá, samkvæmt þrískiptingu valdsins og samkvæmt almennri orðræðu í stjórnmálum. Það er því vandamál, sem fólk ætti að taka alvarlega, að hefðirnar fyrirskipi að einungis með því að framselja í reynd löggjafarvaldið til framkvæmdavaldsins sé hægt að hafa framkvæmdavald sem treysti sér til starfsins. Sú staðreynd að menn telji minnihlutastjórnir ómögulegar er sjálf áfellisdómur yfir stjórnmálamenningunni.

Það er sjálfsagt að flokkar treysti sér ekki í minnihlutasamstarf með flokkum sem þeir einfaldlega ná ekki saman við, en þeir flokkar sem hafna setu í minnihlutastjórn af þeirri einu ástæðu að þeir geti þá ekki valtað yfir þingið, opinberar einvörðungu virðingarleysi þess flokks fyrir Alþingi og þrískiptingu valdsins sem grunnskipulagi lýðræðis á Íslandi.

Tjáningarfrelsi til verndar lýðræði í samfélaginu

Í tilefni pistils: “Takmörkun tjáningar til verndar lýðræði í samfélaginu” (http://www.visir.is/takmorkun-tjaningar-til-verndar-lydraedi-i-samfelaginu/article/2016160629601)

Það eru til réttmætar tálmanir á tjáningarfrelsi.

En tjáningarfrelsið er samt ekki einhver þægileg forréttindi sem við eigum “almennt” að njóta, heldur réttur sem aldrei má skerða nema til verndar tilteknum réttindum annarra og einungis af nauðsyn.

En það er eitt sem virðist ekki alveg hafa komist á hreint í íslensku samfélagi og þó víðar væri leitað: Það er ekki réttur eins eða neins að allir aðrir tjái einungis æskilegar og meinlausar skoðanir.

Tjáningarfrelsið getur ennfremur ekki verið bundið því að umræðan sé geðsleg eða jafnvel málefnaleg, vegna þess að samfélagið þarf að hafa þess kost að útkljá ágreining um ógeðsleg mál einnig.

Yfirvöld geta ekki ákveðið hver sá ágreiningur skuli vera, heldur kemur hann einfaldlega upp í samfélaginu án sérstakra leyfisveitinga eða heimildar. Þá er mikilvægast af öllu að í stað þess að reyna að móta umræðuna í samræmi við eigin þægindastuðul, þá standi yfirvöld vörð um tjáningarfrelsið til þess að samfélagið sjálft, en ekki ríkið, geti útkljáð sinn ágreining í opinni, heiðarlegri umræðu. Eins og fólk sem pælir í pólitík hlýtur að vita, þá er heiðarleiki ekki það sama og kurteisi.

Um leið og sett eru þau lagalegu skilyrði fyrir tjáningu að hún megi ekki vera taumlaus, taktlaus, ókurteis, óþægileg, virðingarsnauð, heimskuleg, hneykslanleg, ónærgætin, óæskileg eða hreint út sagt viðbjóðsleg, þá er tjáningarfrelsið orðið tilgangslaust. Tjáningarfrelsið verður að fela í sér réttinn til orðræðu sem inniheldur allt hið fyrrgreinda. Tjáningarfrelsið er verkfærið sem siðmenntuð samfélög nota til að moka hinn málefnalega flór.

(Til að bregðast strax við fyrirsjáanlegum viðbrögðum: Þetta felur ekki í sér að hömlurnar séu engar. Áður en einhver tekur sig til og finnur dæmi um viðbjóð sem er líka brot á réttindum annarra, þá vek ég athygli á því að í fyrrgreindri upptalningu er ekki að finna brot á réttindum annarra, vegna þess að tjáningarfrelsið veitir ekki réttinn til að brjóta á réttindum annarra. Vonandi er þetta skýrt. Höldum áfram.)

Lýðræðislegt hlutverk tjáningarfrelsisins er fyrst og fremst sá að tryggja að vondar skoðanir sé hægt að ræða opinskátt, þar á meðal af þeim sem vita betur. Sú umræða á sér ekki stað með þöggun, og þá skiptir engu máli hvort þöggunina megi réttlæta lagatæknilega eða ekki: sú nauðsynlega umræða á sér samt ekki stað með þöggun, en hún þarf samt að eiga sér stað. Engin lagarök breyta þeirri staðreynd. Löglegt er ekki það sama og skynsamlegt.

Hótun um lögsókn er hótun.

Jafnvel ef hótun um lögsókn er rökrétt og lögmæt, þá er hún samt hótun, en hótanir sannfæra engan raunverulega heldur eru í reynd tegund af valdbeitingu. Hótanir um beitingu lögreglu- og dómsvalds eru því ekki málefnaleg sókn, heldur málefnaleg uppgjöf. Stundum getur það verið nauðsynlegt að hóta lögsókn, til dæmis ef einstaklingur beitir annan hótunum, eða brýtur á friðhelgi einkalífs einhvers, eða getur spillt rétti annarra til réttlátrar málsmeðferðar; en þá eru það hótanir byggðar á nauðsyn, ekki rökum.

Þá er einnig grundvallaratriði að hótunin sé byggð á raunverulegri nauðsyn til verndar réttinda annarra, en sé ekki bara lagatæknileg afsökun fyrir því að losna við ógeðslega orðræðu. Alveg eins og að þótt lögreglan þurfi að geta beitt líkamlegu valdi við ákveðnar aðstæður, þá á hún einungis að beita því þegar nauðsyn krefur, ekki til að spara sér ómak, sem dæmi.

Hótun um lögsókn er alvarlegt inngrip í tjáningarfrelsið og jafnvel þótt hún geti verið nauðsynleg, þá er hún samt sem áður alltaf alvarlegt inngrip.

Hótanir eru ekki rök.

Í engum málefnalegum umræðum eru hótanir málefnaleg rök. Þegar gripið er til hótana er hótandinn í raun búinn að segja þeim sem hótað er, að þá sé umræðum lokið og málin verði ekki útkljáð út frá því hvað sé satt og rétt, né út frá staðreyndum sem beri að hafa í huga, heldur út frá valdbeitingu. Bann við fordómafullum skoðunum sendir þau einu skilaboð til hinna fordómafullu, að talsmenn umburðarlyndis séu orðnir svo rökþrota og hafi svo vonlausan málstað að verja, að þeir verði að grípa til lögsókna. Þess vegna sannfærir ekkert fordómafullt fólk meira, um að fordómar þess séu réttmætir, heldur en þegar talsmenn umburðarlyndis beita hótunum um lögsóknir frekar en rökum máli sínu til stuðnings.

Það sorglegasta er að þetta er alger óþarfi vegna þess að… í alvöru, lýðræði, mannréttindi, umburðarlyndi og frelsi eru ekki svo vonlausir málstaðir að við talsmenn þeirra eigum í neinum vandræðum með að rökræða þá. Því miður er það hinsvegar þannig að fólk sem ýmist nennir ekki í þá umræðu, telur sig of fínt fyrir hana eða hreinlega treystir sér ekki til að rökstyðja mál sitt, vill frekar fara einhvers konar þöggunarleið.

Tjáningarfrelsi gegn hatursáróðri.

Mikilvægi tjáningarfrelsisins er engin réttlæting fyrir hatursáróðri heldur mikilvægt vopn í baráttunni gegn honum. Það sem skortir á er að það vopn sé raunverulega nýtt af talsmönnum umburðarlyndis og frelsis frekar en ákall um að móta umræðuna beinlínis með lagavaldi.

Ég tek sjálfur virkan þátt í því að vinna gegn fordómum með því að ræða (misdónalega) við fordómafullt fólk, sennilega oftar en er manni hollt. En þessar hugmyndir um að takmarka tjáningu málefnalegra andstæðinga minna hjálpar mér ekki heldur þvert á móti þvælist fyrir og gefur þeim byr undir báða vængi. Þeir fá lítinn frið fyrir mér nema þegar ég þarf að snúa mér í lið með þeim sjálfum til að verja rétt þeirra til að tjá sínar oft á tíðum nautheimskulegu, óþolandi og ógeðslegu skoðanir. Reyndar lendi ég sennilega síðan í því að talsmenn umburðarlyndis saka mig um að verja fordóma, meðan fordómafulla liðið sakar mig um að vera svokölluð “múslimasleikja” fyrir að vera á móti mismunun á grundvelli trúarskoðana, en það ku vera fúkyrði þeirra á meðal ef ég skil rétt.

Markmiðið.

Þegar allt kemur alls snýst þessi umræða um að verja lýðræðið, mannréttindi, umburðarlyndi og frelsi fyrir ágangi afla sem eiga erfitt með að ná sínu fram þegar þessi gildi fá að ráða. En þessi gildi krefjast ekki þöggunar til að bera sigur af hólmi heldur einmitt þvert á móti. Þau stóla fyrst og fremst á opna og heiðarlega umræðu þar sem fólk getur tjáð sig án ótta við hótanir, hvort sem þær eru í formi líkamlegra hótana eða hótana um lögsókn.

Hótum því sem varlegast og sem allra, allra sjaldnast.

Um afsagnir og traust

Heiðarlegur og algengur misskilningur kemur fram í máli stjórnarþingmanns í viðtali sem ég heyrði rétt í þessu.

Þingmaðurinn sagði að með því að segja af sér, hafi Sigmundur Davíð Gunnlaugsson að einhverju leyti viðurkennt mistök. Þessi ranghugmynd um afsagnir stjórnmálamanna er sennilega með stærstu ástæðum þess að menn segja svo sjaldan af sér hérlendis og þá ekki fyrr en allt er komið í kaldakol. Afsögn er nefnilega ekki það sama og viðurkenning á mistökum. Stundum segja menn af sér vegna mistaka en það er þó ekki það sama.

Afsögn getur þýtt það eitt að maður telji betra fyrir embættið sjálft eða umbjóðendur þess, að fjarlægja eigin persónu úr því af einhverjum ástæðum. Sem dæmi vék Illugi Gunnarsson af þingi þegar Sjóður 9 var til rannsóknar og með því var hann ekki að viðurkenna nein mistök, heldur þvert á móti að forðast mistök, ásakanir um mistök eða grun um misferli. Það var betra fyrir stöðuna, fyrir hann sjálfan og fyrir Alþingi.

Eitt lærdómsríkasta dæmið er afsögn Hönnu Birnu Kristjánsdóttur, sem vissulega gerði mörg, mjög veigamikil mistök, en ef hún hefði sagt af sér sem ráðherra um leið og lögreglurannsókn hafði hafist á innanríkisráðuneytinu, þá hefði það þvert á móti gefið henni trúverðugleika sem hún glataði gjörsamlega með þrásetu sinni.

Það vantar sárlega hugarfarsbreytingu í garð pólitískrar ábyrgðar á Íslandi. Menn eiga ekki bara að segja af sér eða stíga til hliðar þegar allt er komið í kaldakol og búið er að sanna upp á fólk einhverja stórfellda glæpi, afglöp eða blekkingar. Stjórnmálamenn eiga að stíga til hliðar, ýmist tímabundið eða fram að endurnýjun umboðs, til þess að öðlast virðingu og traust en ekki öfugt. Lykilatriði, til þess að svo geti verið, er að gera það áður en þrásetan gerir að engu þann trúverðugleika sem afsögn getur veitt þeim tækifæri til að öðlast.

Ætla þingmenn stjórnarmeirihlutans að verja þetta?

Í ljósi umfjöllunar Kastljóss um tengsl ráðamanna við aflandsfélög:

Í þingmannahópi meirihlutans á Alþingi, í Sjálfstæðisflokki og Framsóknarflokki, er margt gott fólk með hjartað á réttum stað og höfuðið rétt skrúfað á, sem raunverulega fór í pólitík af góðum hug og með það að markmiði að gera Ísland betra samkvæmt sínum skilningi. Eðlilega er maður oft ósammála þeim, ýmist um aðferðafræði, sjónarmið eða jafnvel grunngildi, enda eðlilegt í pólitík.

En núna virkilega liggur á því að þingmenn stjórnarmeirihlutans velti fyrir sér hvers vegna þeir fóru í pólitík. Fóru þeir í pólitík til að verja þetta? Eru þeir reiðubúnir til þess að leggja nafn sitt gegn vantrauststillögu eftir það sem nú hefur verið opinberað?

Sjálfur hef ég orðið vitni að hreint út sagt ótrúlegum hlutum í pólitík, til dæmis það að yfirhöfuð komast inn á þing í kosningunum 2013. Eftir það, sögulegt stökk flokksins okkar í skoðanakönnunum sem ekkert lát virðist vera á, þrátt fyrir ýmsa erfiðleika. Við búum í heimi þar sem fáránlega ólíklegir atburðir eiga sér stað á hverjum einasta degi og það hættir í sjálfu sér að koma manni á óvart að eitthvað stórkostlega ólíklegt hafi átt sér stað.

En ég neita að trúa því og ætla ekki að trúa því að meirihluti þingsins muni greiða atkvæði gegn tillögu um vantraust eftir þetta.

Vandinn er stærri en vanhæfi

Í ljósi Wintris-málsins (einnig þekkt sem “Jómfrúarmálið”) hefur Jón Þór Ólafsson fyrrverandi þingmaður Pírata bent á eitt athyglisvert.

Sumarið 2015 samþykkti Alþingi frumvarp Sigmundar Davíðs Gunnlaugssonar forsætisráðherra um stjórnarráðið. Þar var að finna heldur viðamikla breytingu á fyrirkomulagi um siðareglur.

Í þágildandi lögum var ákvæði um samhæfingarnefnd um siðferðileg viðmið fyrir stjórnsýsluna og var verkefni hennar, skv. 3. og 4. mgr. 25. gr. laga 115/2011 (eins og lögin voru um vorið 2015):

“Helstu verkefni samhæfingarnefndarinnar eru:
a. að stuðla að því að siðferðileg viðmið séu í hávegum höfð í opinberum störfum og veita stjórnvöldum ráðleggingar um ráðstafanir til að koma í veg fyrir hagsmunaárekstra og spillingu,
b. að veita umsögn um drög að siðareglum á grundvelli laga þessara og laga um réttindi og skyldur starfsmanna ríkisins og gefa stjórnvöldum ráð um túlkun þeirra,
c. að beita sér fyrir upplýsingaöflun og fræðirannsóknum á málefnasviði nefndarinnar,
d. að stuðla að því að brugðist sé með samhæfðum hætti við ábendingum eftirlitsembætta Alþingis og öðrum tiltækum upplýsingum um brot á siðareglum eða hættu á spillingu hjá ríkinu,
e. að taka þátt í samstarfi við félagasamtök, stofnanir og embætti hér á landi og erlendis sem vinna gegn spillingu í opinbera geiranum,
f. að gefa forsætisráðherra árlega skýrslu um starf sitt þar sem komi fram ef ástæða þykir til tillögur til stjórnvalda um frekari aðgerðir til að efla traust á stjórnsýslu ríkisins, draga úr hættu á spillingu og vanda betur til verka í stjórnsýslunni. Skýrslan skal lögð fyrir Alþingi. Til þess að tryggja samræmi við störf umboðsmanns Alþingis og Ríkisendurskoðunar skal samhæfingarnefndin hafa reglulegt samráð við þau embætti.”

En í lok árs 2014 lagði Sigmundur Davíð Gunnlaugsson forsætisráðherra fram frumvarp þar sem þessu var breytt. Í stað þess sem stendur að ofan, ásamt fleiru, kom þetta:

“Forsætisráðuneytið gefur stjórnvöldum ráð um túlkun siðareglna þegar eftir því er leitað, stendur fyrir fræðslu um þær innan Stjórnarráðsins og fylgist með að þær nái tilgangi sínum. Til þess að tryggja samræmi við störf umboðsmanns Alþingis og Ríkisendurskoðunar skal ráðuneytið hafa reglulegt samráð við þau embætti.”

Í stuttu máli; út með samhæfingarnefndina, inn með vald forsætisráðherra yfir því hvernig túlka beri siðareglurnar.

Margir þingmenn, þ.á.m. þingmenn Pírata gagnrýndu þessa breytingu á sínum tíma en það vakti ekki mikla athygli. Allir viðstaddir þingmenn stjórnarandstöðunnar (þ.á.m. allir þingmenn Pírata) greiddu atkvæði gegn frumvarpinu.

Sigmundur Davíð Gunnlaugsson greiddi hinsvegar atkvæði með því og allir viðstaddir þingmenn meirihlutans.

Ég er ekki að fjalla um þetta til að vera leiðinlegur við neinn, hvorki forsætisráðherra né neinn annan. Það er lexía í þessu sem okkur ber að taka alvarlega: Við eigum að tortryggja valdeflingu yfirvalda. Við eigum að taka eftir því þegar forsætisráðherra leggur fram frumvarp sem eykur valdsvið og hlutverk hans og Alþingi samþykkir það af þeirri einu ástæðu að sömu flokkar mynda meirihluta Alþingis og ríkisstjórn.

Hafið þið áttað ykkur á því að undir núverandi fyrirkomulagi, þeim reglum sem stjórnkerfi Íslands byggir á og þeim hefðum sem hafa skapast, eru í sjálfu sér engar líkur á því að vantrauststillaga á hendur forsætisráðherra yrði samþykkt, þrátt fyrir það sem er komið fram? – Ég er ekki að mæla gegn vantrauststillögu, þvert á móti finnst mér hún þurfa að koma fram ef ekki kemur til afsagnar fyrir þann tíma (Alþingi kemur ekki aftur saman fyrr en 4. apríl, meðan ég man), en hafið þið virkilega áttað ykkur á því að líkurnar á því að hún verði samþykkt, jafnvel eftir þetta, og jafnvel með því ofangreinda, séu í sjálfu sér engar? – Það er ekki vegna þess að einhver ráðherra eða flokkur sé svo vondur, heldur vegna þess að við búum við fyrirkomulag sem virkar bölvanlega til lýðræðislegs aðhalds milli kosninga.

Það er auðvelt að dæma forsætisráðherra harkalega í þessari stöðu, en við megum ekki missa sjónar af undirliggjandi vandamálinu, því að þótt þetta sé óþolandi, þá er vandamálið samt sem áður hvorki persóna né kröfuhafi, heldur rótgróinn galli í kerfinu sem vald ráðamanna byggir á, í lýðræðisfyrirkomulaginu sjálfu.

Nánar til tekið, í stjórnarskrá.

Öfgar

Öfgar eru alltaf slæmar. Ekki bara þegar maður aðhyllist rangan málstað heldur líka þegar maður aðhyllist réttan. Allir öfgamenn réttlæta öfgar sínar á þeim forsendum að þeir hafi svo hrikalega rétt fyrir sér. Það má vel vera að þeir hafi rétt fyrir sér en það réttlætir ekki öfgar, ekki í neinum málaflokki.

Það er líka mikill en algengur ósiður að gera öðrum sjálfkrafa upp öfgar fyrir tiltekna merkimiða. Tvö dæmin sem koma helst til hugar eru “femínisti” og “frjálshyggjumaður”. Það að einhver sé femínisti og telji ennþá halla á konur í samfélaginu, þýðir ekki að viðkomandi ætli að höggva útlim af hverjum sem mótmælir kynjakvóta. Það þýðir ekki einu sinni að viðkomandi sé endilega hlynntur kynjakvóta. Það að einhver sé frjálshyggjumaður þýðir ekki heldur að hann ætli að lækka skatta bara á ríkt fólk og gefa skít í alla aðra. Ef þér líður eins og að þegar manneskja kalli sig femínista eða frjálshyggjumann, þá sé viðkomandi sjálfkrafa orðinn öfgamaður eða einfaldlega illa innrætt manneskja, þá eru það þínir eigin fordómar að verkum en ekki öfgar manneskjunnar sem þú dæmir. Jafnvel ef svo heppilega vill til að um óttalegan vitleysing sé að ræða.

Það getur verið erfitt að átta sig á því nákvæmlega hvað séu öfgar og hvað ekki, helst þá vegna þess að hugtakið gerir ráð fyrir því að það sé til eitthvert norm, sem er ekki endilega tilfellið. Sömuleiðis getur verið þörf á harðri baráttu, róttækum aðgerðum eða staðfestu sem jaðrar við þrjósku, sem einfaldar ekki spurninguna heldur.

En ég hef heyrt af tveimur áhugaverðum skilgreiningum á öfgum í gegnum tíðina sem mig langar að deila með lesendum, aðallega til umhugsunar frekar en sem nákvæm úttekt á þýðingu orðsins.

Ein er sú að með öfgum hafi málstaður tilhneigingu til að snúast upp í andhverfu sína. Nærtækt dæmi þurfti ég að eiga við sjálfan mig frekar nýlega, sem var þegar Píratar sáu fram á að ná í gegn afnámi við banni á guðlasti. Frá táningsaldri hef ég kvartað undan því að tjáningarfrelsið sé í molum á Íslandi. Hin algera sönnun þess, var þar til nýlega þetta bann og voru staðreyndirnar í málinu mjög skýrar (125. gr. laga 19/1940, hæstaréttarmál 16/1983). Pírötum tókst að afnema þetta fáránlega bann sumarið 2015 og núna má loksins löglega gera létt grín að trúarbrögðum á Íslandi.

En vegna þess að bann við guðlasti hefur alltaf verið skýrasta röksemdafærslan fyrir því að hér ríki ekki raunverulegt tjáningarfrelsi, þá gat verið freistandi að leyfa banninu að standa, til að létta ekki á þrýstingnum á umbætur í tjáningarfrelsismálum: Að það myndi minnka þrýstinginn á meiri umbætur að samþykkja smávægilegar umbætur sem ekki næðu langtíma markmiðinu. Að skref í rétta átt myndi fyrirbyggja fleiri.

En þá hefði baráttan snúist upp í andhverfu sína, og Píratar hefðu orðið ein stærsta hindrunin til umbóta í tjáningarfrelsismálum. Ef við hefðum harðneitað að afnema bann við guðlasti ef ekki væri gengið alla leið og gjörvallur málaflokkurinn lagaður á einu bretti, þá hefðum við beinlínis staðið í vegi fyrir auknu tjáningarfrelsi. Í því felst mótsögn öfganna: Að frekar skuli taka versta kostinn en þann næstskásta, af ótta við að aðrir sjái ekki lengur tilganginn með baráttunni. Sá ótti er ekki bara órökréttur, heldur beinlínis skaðlegur baráttunni sjálfri.

Hin skilgreiningin er einnig áhugaverð en kannski erfiðari að nota sem viðmið. Hún er sú að skoðun eða barátta sé komin út í öfgar þegar það er orðið erfitt að rægja hana með ýkjum. Það er stundum hægt að gera grín að hugmyndum með því að ýkja þær stórlega og felst grínið þá í absúrdismanum sem fylgir. En þegar grínið sést ekki vegna þess að absúrdisminn passar einfaldlega of vel við það sem gert er grín að, þá má gera ráð fyrir því að um öfgar sé að ræða.

Jafnvel með svona skilgreiningar að vopni er erfitt að tilgreina með einhverjum hlutlausum hætti hvað séu öfgar og hvað ekki. En ég hygg að það sé best að maður leiti að þeim í sjálfum sér fyrst, áður en maður leitar að þeim í öðrum. Náttúran hefur nefnilega gefið okkur aðdáunarvert úthald til að dæma aðra, en hinsvegar litla sem enga hæfileika til sjálfsskoðunar. Þannig að dómur manneskjunnar verður sjálfsagt fljótt öfgakenndur ef hún fjarlægir ekki bjálkann úr eigin auga fyrst, og stundum þarf ekki nema flís til að hann sjáist ekki. Öfgar, eins og aðrir mannlegir brestir, herja mest á þau okkar sem telja sig yfir þær hafin.

Þjóðaratkvæðagreiðslur ráðamanna

Vegna fréttar: Sigmundur Davíð reiðubúinn í þjóðaratkvæðagreiðslu um verðtrygginguna

Krafan um beint lýðræði í formi þjóðaratkvæðagreiðslna er krafa um að efla aðhald almennings að ráðamönnum. Þjóðaratkvæðagreiðslur sem eru einungis haldnar að frumkvæði ráðamanna geta hinsvegar aldrei orðið að slíku aðhaldi, heldur fyrst og fremst að pólitísku vopni ráðamanna sjálfra til þess að búa til pólitískan þrýsting sjálfum sér til stuðnings.

Það er ekki aukaatriði, heldur lykilatriði, að frumkvæði að þjóðaratkvæðagreiðslum um mál á Alþingi komi frá þjóðinni en ekki ráðamönnum sjálfum. Ekki einn einasti einræðisherra er á móti þjóðaratkvæðagreiðslum svo lengi sem hann getur sjálfur ákveðið hvað fari í þjóðaratkvæðagreiðslu og hvenær.

Það er því ekki stigsmunur heldur eðlismunur á þjóðaratkvæðagreiðslum að frumkvæði þjóðar annarsvegar og að frumkvæði ráðamanna hinsvegar. Hið fyrra eru lýðræðisumbætur, hið síðara pólitískt vopn handa ráðamönnum. Lýðræðislegir ferlar eru ekki til þess að ráðamenn geti notað þá til að afla sér vinsælda heldur til þess að þjóðin sjálf geti ýmist tekið fyrir hendurnar á Alþingi eða knúið það til að fjalla um tiltekin mál.

Það er ennfremur mikilvægt að lýðræðislegir ferlar séu skýrir, formlegir, lögfestir og fyrirsjáanlegir. Þjóðin á að geta vitað fyrirfram hvaða leiðir hún hefur til að hafa áhrif á það hvaða mál fari í þjóðaratkvæðagreiðslu. Það eru ekki lýðræðisumbætur að þjóðin fái góðfúslega að tjá skoðanir sínar formlega í opinberri skoðanakönnun þegar það hentar ráðamönnum um einstaka fullyrðingar eða spurningar sem stjórnmálamenn þurfa síðan að leggja pólitískt mat á eftirá. Það sem þarf er að lýðræðisferlarnir sjálfir, sem eru í grunninn tilgreindir í stjórnarskrá, setji ákvörðunina um þjóðaratkvæðagreiðslur í hendur fólksins sjálfs og að slíkar ákvarðanir séu ekki bara raunhæfar, heldur niðurstaðan einnig bindandi.

En þjóðaratkvæðagreiðslur eru ekki markmið í sjálfu sér, heldur tæki til að valdefla þjóðina gegn valdhöfum. Það eru ekki lýðræðisumbætur að ráðamenn leggi fram spurningar að eigin vali og að eigin frumkvæði í þjóðaratkvæðagreiðslu vegna þess að það valdeflir fyrst og fremst ráðamenn sjálfa. Það er til dæmis nákvæmlega ekki neitt sem kallar á hugmynd forsætisráðherra um þjóðaratkvæðagreiðslu um verðtrygginguna; nærri lagi væri að leggja tillöguna fram yfirhöfuð og svo gæti þjóðin kosið um hana ef hún sjálf kærði sig um það – en það á þá að vera að kröfu þjóðarinnar, ekki forsætisráðherra. (Svo er hitt að forsætisráðherra hefur forðast umræðu um verðtrygginguna á Alþingi eins og heitan eldinn og skiljanlega, en það er önnur saga.)

Það er ágætt að forsætisráðherra segist hlynntur því að þjóðin hafi meiri rétt til að kalla eftir þjóðaratkvæðagreiðslum, en það verður líka að segjast eins og er, að sá málflutningur minnir óneitanlega á málflutning hans í sambandi við Evrópusambands-viðræðurnar fyrir kosningar. Ég hef nefnilega aldrei heyrt stjórnmálamann segjast vera á móti þjóðaratkvæðagreiðslum, svo lengi sem þær annaðhvort eigi sér ekki stað eða skipti ekki máli.

Óheppileg viðhorf opinberra starfsmanna

Nú spyrja sumir hvernig háttvirtur lögreglumaður, Biggi lögga​, dirfist að hafa skoðun á sakamáli sem fallinn er dómur um, en eins og frægt er orðið tjáði hann sig opinberlega um mál þar sem 5 ungir karlmenn voru bornir sökum um að hópnauðga stelpu. Mennirnir voru sýknaðir en Biggi segir samfélagið samt sem áður dæma þá fyrir verknaðinn jafnvel ef hann var ekki talinn nauðgun fyrir rétti.

Svo við spyrjum; hvernig dirfist Biggi?

Svarið er í rauninni einfalt. Biggi lögga er manneskja og borgari þessa lands. Þannig dirfist hann til þess að tjá skoðanir sínar opinberlega. Í sjálfu sér er svarið það einfalt.

En við þetta hafa margir að athuga og kannski eðlilega. Biggi lögga er jú opinber starfsmaður, meira að segja lögga. Þetta hefur verið harðlega gagnrýnt af ýmsum, þar á meðal Sveini Andra Sveinssyni lögfræðingi sem samkvæmt fréttum krefst þess að Biggi verði hreinlega rekinn fyrir orð sín.

Reynum fyrst að skilja kröfuna. Biggi lögga er opinber starfsmaður sem í þokkabót fer með vald í nafni hins opinbera, en sakborningarnir í því máli sem Biggi tjáði skoðun sína á verða að geta búist við faglegum vinnubrögðum af hálfu lögreglunnar, þ.á.m. Bigga löggu, sem er kannski erfitt ef þeir vita fyrirfram að Biggi hafi tiltekin viðhorf og skoðanir á þeim. Ímyndum okkur að Biggi viti hverjir sakborningarnir séu og stoppi þá einn góðan veðurdag við umferðareftirlit. Hvernig á þeim að líða? Við hvers kyns vinnubrögðum eiga þeir að búast af hálfu Bigga? Geta þeir treyst því að vinnubrögð hans séu fagleg?

Það má alveg bera virðingu fyrir þessu sjónarmiði þótt krafan um að Biggi verði hreinlega rekinn hljóti að þykja heldur grimm.

En spyrjum þá ennfremur að því hvernig sama dæmi liti út hinsegin; hvað ef Biggi hefði sleppt því að tjá sig? Hefði hann ekki samt sem áður sömu viðhorf og skoðanir? Myndu sýknaðir sakborningar ekki jafn líklega verða fyrir barðinu á ófaglegum vinnubrögðum vegna viðhorfa og skoðana Bigga?

Tjah, jú. Reyndar mætti færa rök fyrir því að það væri meira að segja líklegra, vegna þess að ef Biggi lögga tjáði ekki sín viðhorf væri mun ólíklegra að hann upplifði nokkurn tíma ólík viðhorf en sín eigin. Það er jú viðhorfið sjálft sem menn óttast væntanlega að hafi þessi neikvæðu áhrif á faglegu vinnubrögðin en ekki sú staðreynd að þau hafi verið tjáð, jafnvel ef opinberlega.

Fólk virðist stundum hafa mjög óholla mynd af hinum opinbera starfsmanni. Eins og ef opinberir starfsmenn hreinlega njóti ekki mannréttinda á borð við tjáningarfrelsi eða friðhelgi einkalífs. Sú hugmynd er líklega tengd öðrum alvarlegum misskilningi; að við eigum að geta búist við einhvers konar yfirnáttúrulegum eiginleikum sem útiloka sjálfsagða mannlega bresti, t.d. þann að hafa takmarkaða sýn af heiminum og sennilega alls kyns bölvanleg viðhorf. Lögreglumenn, kennarar og aðrir opinberir starfsmenn eru hinsvegar ekki yfir mannlega bresti hafnir og við gerum engum greiða með því að hunsa þá staðreynd. Þvert á móti verðum við að gera ráð fyrir því ef vel á að fara.

Fagleg vinnubrögð lögreglu og kennara verða nefnilega ekki tryggð með skoðanakúgun, heldur með faglegum ferlum sem búið er undir með aðhaldi og mótvægi af einhverri sort. Í tilfelli lögreglunnar getum við tryggt það með sjálfstæðu eftirliti með störfum og starfsháttum lögreglu, sem dæmi. En ef við ætlum að tryggja fagleg vinnubrögð lögreglumanna og kennara með því að meina þeim að hafa óheppileg viðhorf, þá skulum við bíða þar til vélmenni hafa tekið við löggæslu og kennslu, því að krafan um hinn heilaga opinbera starfsmann sem ekki hefur óheppileg viðhorf er einnig krafa um hinn opinbera starfsmann sem ekki er mennskur.

Opið bréf til Egils Helgasonar

Sæll, Egill. Helgi Hrafn Gunnarsson, þingmaður Pírata hér. Ég ætlaði bara að svara pistli þínum stuttlega en síðan varð svarið rosalega langt. Ég sendi þér það því hér með en birti það einnig opinberlega á bloggsíðu minni.

Svar mitt er við pistli þínum, “Vandræðaleg afstaða Pírata gagnvart þjófnaði”, sem finnst hér: http://eyjan.pressan.is/silfuregils/2015/09/17/vandraedaleg-afstada-pirata-gagnvart-thjofnadi/

“Það er aumt að vilja borga til dæmis fyrir kleinuhringi og pitsur en ekki fyrir list eða hugbúnað. Og að ala ungt fólk upp í slíku viðhorfi er bara ferlega sorglegt.”

Ókei. Ekkert af þessu stangast á við málflutning Pírata um vandamálin sem fylgja því að framfylgja höfundarétti með lokun vefsvæða. Það er sama hversu sorglegt það þykir, tæknin býður bara samt ekki upp á stjórn yfir höfundaréttarvörðu efni nema með því að gera einföldustu tækniþekkingu tortryggilega og ganga að upplýsingafrelsinu dauðu. Ef við viljum það ekki, sem ég geri ráð fyrir því að ekkert okkar vilji, þá verða lokanir sem leið til að framfylgja höfundarétti óraunhæfar. Sú staðreynd breytist ekki af einhverjum undraverðum hætti fyrir þær sakir einar að vera sorgleg.

“Nú er verið grípa til ráðstafana til að hefta stórfelldan hugverkastuld á netinu.”

Nei. Þetta mun ekki hefta stórfelldan hugverkastuld á netinu svo lengi sem lágmarks þekking á internetinu verður áfram aðgengileg almenningi, svosem á því að að stilla DNS þjón.

“Slíku verður ekki útrýmt, en það er hægt að hrella þjófana og reka úr einni holu í aðra.”

Það er mögulegt með því að sníða framhjá þeim réttarfarslegu ferlum sem frjálslynd lýðræðisríki taka sem sjálfsögðum skilyrðum fyrir því að gera rit upptæk og loka vefsvæðum, en það er ekki hægt án þess að sníða hjá þeim, eins og dæmin sanna. Vissulega er hægt að eyða ógrynni af peningum og tíma í að eltast við menn úr einni holu í aðra, en þeir hlæja samt bara að því og finnst það eflaust bara svolítið gaman.

“Píratinn Helgi Hrafn Gunnarsson slær úr og í, í aðra röndina talar hann um að ekki sé hægt að loka fyrir þjófasíður eins og Deildu eða Pirate Bay (Píratahreyfingin upphófst í kringum hana), en í hina að það megi ekki. Hvort er það?”

Eins og ég hef sagt við hvert einasta tilefni og ætti að vera orðið skýrt, að þessar aðferðir duga ekki fyrr en þær ganga of langt. Það er ekkert mál að hindra höfundaréttarbrot í Norður-Kóreu, en það þarf þá að hafa internetið í tangarhaldi eins og í Norður-Kóreu. Þetta er ekki svo flókið og ég furða mig á því að þetta sé ennþá óljóst. Aðferðirnar sem núna eru notaðar til að loka á Pirate Bay og Deildu.net virka ekki vegna þess að þær ganga ekki svo langt að hindra menn í að komast framhjá þeim með einföldum hætti. Þess vegna þarf að ganga lengra, og lengra, og lengra og lengra. Það er hættan sem við erum að vara við. Hinn möguleikinn er að þetta mistakist fullkomlega, sem þú og þín skoðanasystkini í málaflokknum ætla sér greinilega alls ekki að sætta sig við.

“Er hægt að kjósa flokk sem réttlætir afbrot af þessu tagi?”

Ég veit það ekki. Ég man ekki til þess að hafa réttlætt þessi brot þótt sjálfsagt hafi einhver af okkar 2000 meðlimum einhvern tíma gert það. Við erum bara ekki til í að fórna fallegustu og mikilvægustu eiginleikum internetsins til að stöðva þau. Annars fer að verða mjög þreytandi að sitja stöðugt undir þessum rangfærslum frá þér og öðrum, sama hversu oft þær eru leiðréttar. Það að maður sé ekki reiðubúinn til að gera hvað sem er til að stöðva eina tegund af lögbroti, þýðir ekki að maður styðji lögbrotið. Ég myndi ekki saka þig um að styðja heimilisofbeldi ef þú mótmæltir því að setja upp lögreglumyndavélar inn á öll heimili, né um að styðja nauðganir ef þú vildir ekki eftirlitsmyndavélar á klósettum á hverjum einasta skemmtistað. Það væri óheiðarlegt, ómálefnalegt og ósanngjarnt af mér að saka þig um slíkt.

“Réttlætingarnar eru alltaf jafn vandræðalegar. Yfirleitt er það eitthvað fjas um að menn skilji ekki hvernig internetið virkar eða að höfundarréttur sé úreltur.”

Við höfum bent á þá staðreynd að það þarf ekki meiri þekkingu á internetinu en á DNS þjónum til þess að komast framhjá þessum lokunum. Nú vil ég ítreka að þetta er staðreynd, ekki álit mitt eða markmið eða málstaður, heldur staðreynd. Hún hættir ekki að vera staðreynd við það að við séum rosalega reið og sár og köllum þetta vandræðalegt fjas. Lágmarks þekking á innviðum internetsins, sem 12 ára barn er meira en nógu gamalt til að skilja, nægir til að komast framhjá þessum takmörkunum og það er einfaldlega staðreynd. Eins og ég spáði fyrir seinast, þá gerðu menn þessa beisik tækniþekkingu tortryggilega um leið, og ég spái því að það gerist aftur núna, þegar ég bendi fólki á að fólk hafi aðgang að þúsundum ef ekki milljónum opinna DNS þjóna víðsvegar um heim, meðal annars hjá Google (með hina sérstaklega heppilegu IP tölu 8.8.8.8). Ef það fer pínulítið í taugarnar á þér að ég sé með þessu að útskýra hvernig eigi að komast framhjá þessum lokunum í þessu bréfi, þá undirstrikarðu nákvæman punkt minn. DNS er ekkert vúdú og það er ekkert leyndarmál að Google reki opna DNS þjóna. Það býr sömuleiðis til ömurlegan hvata, að ætla að byggja framfylgni laga á því að fólk viti nákvæmlega ekki neitt um hvernig netið virki. Það má líkja því við að ætla að hindra fjársvindl með því að gera grunnskólastærðfræði tortryggilega. DNS er ekki flókið fyrirbæri, þetta er raunverulega fyrsti hluturinn sem maður getur lært um innviði internetsins. DNS er í alvörunni álíka mikið grundvallaratriði gagnvart internetinu eins og samlagning og frádráttur eru í bókhaldi. Maður myndi ekki setja upp bókhaldsreglur sem stóluðu á að sem fæstir kynnu að leggja saman og draga frá.

“En þjófnaður er þjófnaður hvort sem eiga í hlut áþreifanlegir hlutir eða óáþreifanlegir.”

Nei, enda væru ekki sérlög um höfundarétt ef svo væri. Þú getur sagt að þetta sé hið sama, en einungis með því að hunsa nákvæmlega allt sem viðkemur efninu.

Áþreifanlegir hlutir og óáþreifanlegir eru í eðli sínu frábrugðnir enda gilda allt, allt, allt öðruvísi lög um þá. Ef óáþreifanlegir hlutir gengdu sömu lögmálum og áþreifanlegir undir höfundarétti, þá gæti ég keypt lag, skrúfað það í sundur, skellt því saman eins og mér sýndist og gefið hverjum sem mér sýndist það. Þetta má ég gera við skrifborðið mitt og tölvuna, en ekki bíómyndina sem ég kaupi úti í búð. Það er rosalega þægileg tilhugsun fyrir suma höfunda að líta á þessi tvö fyrirbæri sem sama hlutinn vegna þess að það einfaldar hlutina fyrir þeim, en staðreyndin er samt sem áður sú að áþreifanlegir og óáþreifanlegir hlutir eru mjög ólíkir og lúta ekki bara misjöfnum eðlisfræðilögmálum heldur lúta mjög ólíkri löggjöf. Siðferðislegu spurningarnar í kringum óáþreifanlegum hluti eru miklu flóknari en þær sem varða áþreifanlega, enda mjög ólík fyrirbæri eins og fyrr greinir og enginn virðist eiga bágt með að skilja nema fólk sem telur sig hlunnfarið vegna höfundaréttarbrota.

En veistu hvað? Gott og vel, köllum þetta bara þjófnað, ef þér líður eitthvað betur þannig. Hvað svo? Byrja þá þessar lokanir skyndilega að virka rosa vel? Þarf þá skyndilega að kunna meira en að stilla DNS þjón til að gera þessar lokanir að engu? Nei. Ef þig vantar samúð, þá skal ég alveg veita þá samúð, enda alinn upp í show biz, þar sem pabbi minn er hljóðmaður, mamma mín kvikmyndagerðarmaður og svo er ég sjálfur forritari (og áhugatónsmiður reyndar, ef út í það er farið). En hvað svo? Má þá ganga að upplýsingafrelsinu dauðu til að hindra þennan þjófnað? – Því ekkert minna mun duga. Þar til við göngum svo langt, mun næstum því enga tækniþekkingu þurfa til að sníða framhjá þessum lokunum eins og dæmin sanna og ég bendi þér enn og aftur á, að sé tilfellið einnig nú.

“Enginn myndi láta sér detta í hug annað en að stöðva starfsemi verslunar sem seldi eða dreifði þýfi. Í grundvallaratriðum er þetta ekki flóknara en það.”

Ef þetta væri svo einfalt, þá væru þú og aðrir höfundaréttarhafar löngu búnir að vinna þennan slag. Og veistu, jú, fólk myndi bara fjandakornið víst frekar sætta sig við starfsemi verslunar sem seldi og dreifði þýfi heldur en að afnema friðhelgi einkalífs og tjáningarfrelsið. Í því felst engin réttlæting á því slíkri starfsemi, heldur einföld ábending um það að mannréttindi setja yfirvöldum skorður fyrir því hversu langt megi ganga til að framfylgja lögum. Það er grundvallaratriði réttarríkisins að svo sé. Framfylgni laga er ekki réttlæting á hvaða aðferðum sem er.

“Fyrirlitningin á vinnu listafólks og þeirra sem setja saman hugverk er með ólíkindum.”

Þetta er annað sem er orðið mjög þreytandi að sitja sífellt undir. Við bendum á vandamál og neitum að gefa upp á bátinn það fallegasta við internetið, sem er upplýsingafrelsið – það er ekki okkur að kenna að upplýsingafrelsið og hefðbundin útfærsla á höfundarétti séu ósamhæf. Við höfum hvorki þér né nokkrum öðrum listamönnum sýnt nokkurs konar fyrirlitningu í þessum málaflokki, en það er oft þannig að þegar fólki líkar ekki það sem það heyrir, þá reynir það að gera einhvern annan ábyrgan fyrir sínum eigin tilfinningum. Ég skil að þú sért reiður yfir þessu, enda vægast sagt pirrandi vandamál, en það felst ekki nein fyrirlitning í því sem ég hef sagt um þetta málefni í fjölmiðlum né í neinu sem ég skrifa þér nú.

Sjálfur get ég ekki kallað mig fagmann í nokkrum sköpuðum hlut nema hugverkagerð, nánar til tekið forritun. Ég hef ekki unnið við neitt annað síðan á táningsaldri, þ.e. þar til ég asnaðist inn á þing.

“Við hikum ekki við að stöðva fjársvik á netinu, barnaníð eða hefndarklám.”

Jú, reyndar gerum við það. Þetta eru reyndar allt ólík fyrirbæri sem öll verðskulda heila umræðu fyrir sig en ég skal trukka í gegnum hvert stuttlega til að sýna fram á muninn á þeim og hvaða aðferðum er hægt að beita gegn þeim.

Fjársvik: Fólk vill ekki verða fyrir fjársvikum, en það vill hinsvegar verða fyrir afþreyingarefni. En reyndar þarf hver og einn að passa sig á þeim sjálfur, einmitt vegna þess að lögreglan hefur enga burði (og mun aldrei hafa burði) til þess að garfa í gegnum hvert einasta einkapóstfang til að filtera út fjársvikapóst – jafnvel ef fólk vildi það. En vel á minnst, myndirðu styðja heimild lögreglunnar til að garfa í gegnum einkapóstinn þinn, til þess að berjast gegn fjársvikum? Og ef ekki, ertu að lýsa yfir stuðningi við fjársvikamenn eða fyrirlitningu á fórnarlömbum þeirra? Auðvitað ekki.

Barnaníð: Barnaníð er alls staðar bannað að framleiða, dreifa því og yfirleitt er einnig bannað að neyta þess, hvort sem það er gegn gjaldi eður ei. Afþreyingarefni er hinsvegar löglega framleitt, dreift af milljónum ofan á milljónum manna og neytt af næstum því öllum í gríðarlegum mæli án þess að vera svo mikið sem tabú. Barnaníðingar vilja helst ekki að neinn viti að þeir séu til eða hvað þeir séu að gera, á meðan framleiðendur afþreyingarefnis vilja jafnan ná sem mestri áheyrn þó oft gegn gjaldi (en alls ekkert alltaf). Barnaníðingar vilja ekki sjást og enginn vill sjá þá. Baráttan gegn barnaníð á sér síðan reyndar ekki stað með því að loka vefsvæðum (því barnaníðingar vilja almennt ekki að almenningur sjái sig hvort sem er), heldur með því að hefja lögreglurannsókn með þartilgerðum leitarheimildum, dómsúrskurðum og þvíumlíku, finna níðingana og dæma þá í rétti.

386 börnum var bjargað úr barnaníði með samstilltu átaki lögregluteyma út um allan heim árið 2013. Lokun vefsvæða átti þar engan þátt. – En eins og ég segi, slík vefsvæði reyna að fela sig, þess vegna rekst maður ekkert á barnaklám sisvona. Barnaklám er hvergi velkomið á meðan afþreyingarefni er hinsvegar eftirsótt alls staðar af næstum því öllum.

Hefndarklám: Það er reyndar að einhverju leyti sama sagan með hefndarklám og afþreyingarefnið að það er ógerningur að stöðva útbreiðslu þess nema gripið sé inn í mjög snemma eftir að því er lekið og þá einungis ef vefsetrin þar sem það birtist fyrst eru til í að hjálpa til við að hindra útbreiðsluna. Jafnvel þá er munurinn sá að afþreyingarefni birtist samt sem áður löglega á milljónum eða tugum milljóna staða, á meðan maður myndi reyna að hindra birtingu allra eintaka hefndarkláms ef maður ætlaði að reyna að stöðva það. Annars eru þó sambærileg vandamál við að hefta útbreiðslu hefndarkláms sem hefur þegar verið dreift víða, nefnilega að þá nær maður engri stjórn lengur nema með algerri yfirtöku á netinu. Þó er líka ákveðinn réttarfarslegur munur, nefnilega sá að hægt er að rannsaka hefndarklámsmál sem sakamál á forsendum réttarríkisins, með lögreglurannsókn þar sem er fengin heimild til að skoða hitt og þetta og hugsanlega draga hinn seka til ábyrgðar. Sérstaklega ef fórnarlamb hefndarkláms veit hver eða hverjir höfðu aðgang að efninu sem lekið er (eða hótað er að leka), t.d. þegar það er fyrrverandi maki, þá er ennfremur hægt að draga viðkomandi til ábyrgðar því hann er þekktur og aðgengilegur. En þetta er sambærilegt vandamál að því leyti að ef lekinn á sér stað og er víðtækur, þá er það orðið mjög erfitt ef yfirhöfuð mögulegt að stöðva áframhaldandi dreifingu. Í þessu felst engin réttlæting, meðan ég man, engu frekar en að benda á að ef olía lekur í sjóinn, þá er heljarinnar vesen að ná henni úr og óvíst að það sé yfirhöfuð mögulegt ef lekinn er stór.

“Hatursáróðurssíðum er líka lokað.”

Nei. Allavega ekki með lögbanni heldur ef notendur biðja um það sjálfir eða sætta sig við að netveitur geri það sjálfkrafa. Þá er ennfremur ekkert mál að komast framhjá slíkri lokun ef minnsti áhugi er fyrir hendi, en munurinn er kannski helst sá að áhuginn er sjaldnast fyrir hendi þar sem flest fólk fílar ekki hatursáróður. Næstum því allir sækjast hinsvegar í afþreyingarefni. Ég versla einungis við netveitur sem loka ekki neinu nema samkvæmt dómsúrskurði. Í því felst enginn stuðningur við hatursáróður; þvert á móti, þá vil ég einmitt tækifærið til að stúdera hann, skilja hann og helst berjast gegn honum, en til þess þarf ég aðgang að honum. Einnig er ég á móti því að banna abrahamísk trúarrit en þau eiga það flest sameiginlegt að vera smekkfull af frekar grófum hatursáróðri sem beinlínis ber ábyrgð á stríðum og fjöldamorðum.

“Það er jafn sjálfsagt að stöðva hugverkaþjófa.”

Nei, þetta eru ólík efni sem dreifast með ólíkum leiðum og við berjumst gegn af ólíkum ástæðum með ólíkum leiðum.

“En auðvitað stendur þetta líka upp á foreldra, að kenna börnum sínum að það sé ekki rétt að nota síður af þessu tagi – rétt eins og maður uppáleggur þeim að stela ekki úti í búð eða frá öðru fólki. Enginn myndi láta sér detta í hug að verja þjófnað af því taginu – bara af því það er hægt að stunda hann.”

Ég get svosem alveg tekið undir þetta, en bendi í leiðinni á annað óþolandi vandamál sem listamenn eiga kannski jafnvel ennþá erfiðara með að horfast í augu við heldur en höfundaréttarbrotin; sem er sú staðreynd að framboð af ókeypis efni er orðið mjög mikið og verður sífellt meira, sérstaklega af tónlist. Allar nýjar hljómsveitir sem ætlast til að nokkur maður frétti af þeim birta lög sín í fullum gæðum á YouTube og gætu ellegar alveg eins sleppt því að gefa út efnið sitt. Í þeirri óþolandi staðreynd felst heldur engin fyrirlitning af minni hálfu, engu frekar en neinu öðru sem ég hef skrifað í þessu bréfi til þín, eða sagt opinberlega um galla þess að framfylgja höfundarétti með lokun vefsvæða.

Jæja, nú er þetta orðið nokkuð mikið meira en gott í bili. Ég vona innilega að þú fáir sem mest borgað fyrir þína vinnu, Egill. En sömuleiðis vona ég að þú munir alltaf búa í frjálsu samfélagi þar sem réttarríkið, upplýsingafrelsið og friðhelgi einkalífsins teljast til mannréttindamála.

Leti og skoðanaleysi Pírata

Varðandi frétt: http://www.mbl.is/frettir/innlent/2015/04/04/hafa_i_flestum_tilfellum_setid_hja/

Ástæðan fyrir því að þingflokkur Pírata situr oftar hjá við atkvæðagreiðslu heldur en aðrir á Alþingi er pínlega einföld. Við erum langsmæsti flokkurinn; þriggja manna þingflokkur í 8 fastanefndum. Ofan á það eru starfshópar, ráðstefnur, hádegisfundir, fundir með ýmsum ytri aðilum, fundir með grasrót, þingflokksfundir, þingflokksformannafundir og síðast en ekki síst, okkar eigin þingmálavinna.

Ríkisstjórnin, EES og aðrir þingmenn leggja hinsvegar fram þingmál óháð því hversu mikinn tíma þingmenn Pírata hafa til aflögu. Kannski eru það tíðindi, en við erum ekki spurð álits að því hvort við megum vera að því að díla við mál annarra flokka eða ríkisstjórnarinnar. Þótt við séum að drukkna í verkefnum, þá koma bara samt ný mál.

Þetta er í rauninni engu flóknara en ástæðan fyrir því að ein manneskja getur ekki lyft bíl. Við höfum einfaldlega takmarkaðan mannafla og takmarkaðan tíma. Þetta er hvorki flókið né ætti að koma neinum á óvart.

Píratar eru 4,76% Alþingis. Sumsé, 95,24% Alþingis eru þingmenn annarra flokka. Á yfirstandandi þingi hafa nú verið lögð fram 827 mál, þar af 299 frumvörp og þingsályktunartillögur. Athugið að á sama tíma eru þingmenn Pírata ekki einu sinni nógu margir til að manna fastanefndir, jafnvel ef við hefðum ekkert annað að gera.

Undir þessum kringumstæðum eru bara tveir möguleikar í stöðunni; sitja oftar hjá en aðrir, eða að taka ákvarðanir út í bláinn. Hið síðarnefnda er ekki bara gegn heilbrigðri skynsemi heldur einnig gegn grunnstefu Pírata, sem felur í sér áherslu á upplýstar ákvarðanir.

Reyndar, ef út í það er farið, þá á ég mjög erfitt með að skammast mín fyrir það að ná þó að kynna mér forsendurnar fyrir næstum því helmingi allra atkvæðagreiðslna sem eiga sér stað á Alþingi. Það kemur mér allavega persónulega á óvart að ég hafi ekki setið hjá oftar, þar sem ég ven mig á að sitja hjá ef ég er ekki viss.

En þingstarfið snýst ekki bara um að ýta á grænan, gulan eða rauðan takka, heldur einnig um að marka stefnu og leggja fram þingmál. Frumvörp og þingsályktunartillögur eru þær tvær helstu tegundir þingmála sem krefjast teljandi vinnu. Aðrar tegundir eru t.d. fyrirspurnir, skýrslubeiðnir og þess háttar.

Tölurnar í yfirstandandi þingi samkvæmt mínum heimildum eru svona:

Fjöldi mála: 827
Fjöldi frumvarpa og þingsályktunartillagna: 299

Fjöldi mála frá Pírötum: 87
Fjöldi frumvarpa og þingsályktunartillagna frá Pírötum: 22

Hlutfall mála frá Pírötum: 10,52%
Hlutfall frumvarpa og þingsályktunartillagna frá Pírötum: 7,36%

Hlutfall Pírata á Alþingi: 4,76%

Þannig að ég á mjög bágt með að sjá hvernig tölfræðin eigi að sýna fram á leti eða skoðanaleysi Pírata. Það segi ég með galopinn huga fyrir því að bæta hvað svosem við getum við okkar vinnubrögð.

Gleðilegt árið 2015!

Gleðilegt árið!

Þá er að gera upp hið gamla.

Það langbesta við árið 2014 var tvíþætt, að vakna flesta daga við hliðina á ljósinu í lífu mínu, Ingu Auðbjörgu, sem í þokkabót virðist alveg jafn mikið til í að hanga með mér og við upphaf árs. Hún er og verður það besta í mínu lífi.

Í pólitíkinni gerðist allavega eitt skemmtilegt, að stefna Pírata í vímuefnamálum komst á kortið. Fyrstu stóru skrefin tekin í þeim efnum sem mun vonandi leiða af sér mikla réttarbót fyrir vímuefnaneytendur (hvort sem þeir eru fíklar eða ekki), ekki einungis gagnvart yfirvöldum heldur einnig undirheimunum. Flest er enn óunnið í þeirri vegferð og þótt ferðin verði löng, þá er hún hafin.

Annað sem ég verð að fagna við árið 2014 eru að hafa séð almenning láta í sér heyra með beinum stjórnmálalegum afleiðingum. Þótt það þyki ekki við hæfi að stjórnmálamenn hvetji til mótmæla, þá verð ég samt að segja að það gleður mig að sjá þvílíkan fjölda fólks láta sig apaganginn á Alþingi varða og sýna í verki að hann láti ekki bjóða sér hvað sem er. Sérstaklega var gleðilegt að sjá fólk sjá að brotið væri á sér þegar afgreiða átti ESB-umsóknina endanlega án þjóðaratkvæðagreiðslu. Jafnvel enn gleðilegra var að þessi andspyrna hafði afgerandi áhrif. Því vil ég bara upplýsa fólk sem tók þátt í mótmælunum að þau voru lykilatriði í því að minnihlutanum tókst að stöðva málið. Okkur hefði aldrei tekist þetta án afgerandi stuðnings mótmælenda á Austurvelli.

Þá vil ég leggja til að þótt fagna beri slíkri þátttöku almennings í stjórnmálum, þá ætti ekki að þurfa alla þessa reiði og þessi læti til þess eins að almenningur hafi eitthvað um málin að segja. Almenningur átti að hafa formlegan rétt til þess að leggja tillöguna fyrir þjóðaratkvæði með engu nema sannanlegum vilja nógu margra kjósenda.

Því stendur eftir erfiðasti bardagi Pírata og annarra lýðræðissinna; baráttan fyrir auknu og betra lýðræði. Sú er heilt safn af verkefnum sem meðal annars samanstendur af rétti borgaranna til að knýja fram bindandi þjóðaratkvæðagreiðslur, aukin kosningaþátttaka og síðast en ekki síst; víðtækari, skilvirkari og ítarlegri upplýsingamiðlun til almennings.

Þótt ýmislegt slæmt hafi gerst 2014 vil ég að lokum segja þetta.

Heimsendir hefur margsinnis komið til. Hvort sem maður les heimildir um atburði 20. aldar eða þær elstu sem þekkjast, þá er ljóst að mannkyn hefur meira en nægan styrk til að komast í gegnum hörmungar verri en þær sem flest nútímafólk getur gert sér í hugarlund. Bregðumst við brestum með von, lítum aftur í tímann til að læra og horfumst í augu við örlögin með þá vitneskju að þrátt fyrir allt sem við höfum lært, þekkjum við þau ekki. Aldrei hætta að læra.

Aldrei gefast upp.

Af byssum og tölvuleikjum

Þótt ég hafi helst verið að gantast með að þekkja MP5 úr tölvuleikjum, þá finnst mér eitt fyndið og annað sorglegt við það hvernig til dæmis Morgunblaðið bregst við, þegar menn láta eins og ég hafi sagst vera einhver sérfræðingur af tölvuleikjaspilun. Það er einfaldlega ekki það sem ég sagði. Ég sagðist vita nákvæmlega hvaða vopn þetta sé og ég veit nákvæmlega hvaða vopn þetta er eins og allir sem hafa spilað nokkra vel valda tölvuleiki. Sumum finnst það greinilega fullkomlega ótrúlegt að nokkurn hlut megi læra af tölvuleikjum, en gott og vel, það er þeirra eigin missir. Þetta finnst mér meira fyndið en sorglegt.

En það sem mér finnst hinsvegar sorglegt við viðbrögðin er að menn væru í alvörunni betur færir í þessa umræðu ef þeir þekktu nokkur einföld atriði við byssur, hluti sem eru svo einfaldir að maður getur í alvörunni lært um þá í tölvuleikjum vegna þess að þeir eru í alvörunni það einfaldir. Tölvuleikir ofureinfalda augljóslega hlutina, en það er himinn og haf milli engrar þekkingar og smávægilegrar.

Áður en ég held áfram ætla ég að útskýra muninn á automatic og semi-automatic, mun sem er augljós hverjum sem spilar (almennilega) byssuleiki. “Automatic” þýðir að byssan er á fullu þegar maður heldur inni gikknum, eins og maður sér jafnan í hasarmyndum. “Semi-automatic” þýðir að eitt skot kemur í hvert sinn sem maður tekur í gikkinn, eins og skammbyssur virka jafnan í kvikmyndum. Síðan eru til byssur sem eru með “burst”, þar sem þær skjóta t.d. 3 skotum í hvert sinn sem maður tekur í gikkinn en eftir því sem ég best veit eru sennilega flestar MP5 byssur bara með automatic og semi-automatic, þótt það séu reyndar ábyggilega til útgáfur með “burst” eiginleikum án þess að ég viti af þeim.

Allavega, háttvirtur þingmaður Vilhjálmur Árnason bendir réttilega á það í pontu í þrumuræðu sinni þar sem hann kvartaði sáran undan því að almenningur vildi þekkja fyrirkomulag löggæslunnar of vel, að það er hægt að stilla MP5 byssur á semi-automatic. En það sem er kannski ekki áheyrendum augljóst (nema þeir hafi spilað nóg af byssuleikjum) er að það sama gildir um svo gott sem alla hríðskotabyssur. Það gerir þær ekki að minni hríðskotabyssum. Það er alveg hægt að stilla M4 carbine á semi-automatic líka.

Ef þessar byssur væru fastar á semi-auto, þá væri mjög erfitt að trúa því að þær væru frá norska hernum. Ennfremur hefðu menn eins og Vilhjálmur Árnason einfaldlega svarað því þannig að þetta væru ekki hríðskotabyssur og þá hefði nú heldur betur dregið úr rostanum í stjórnarandstöðunni… eins og hún er kölluð (*hint*, *hint*).

En óbreytt MP5 byssa getur skotið hundruðum skota á mínútu og er reyndar með afbrigðum fljót. Þótt hvert skot sé lítið miðað við eitthvað sem kemur út úr M4 carbine vélbyssu eða sambærilegu tæki, þá hefur MP5 helst þann eiginlega að vera mjög hraðvirk.

Sumsé, þetta eru vissulega hríðskotabyssur. Það þýðir ekkert að draga úr því með að benda á að það sé semi-automatic stilling á þeim. (Fyrirgefið en ég kemst ekki hjá því að benda á að þetta er augljóst öllum sem spila byssutölvuleiki.)

Nú er eitt sem af einhverjum ástæðum virðist ekki vera á hreinu en það er að enginn er að æsa sig yfir því að sérsveit ríkislögreglustjóra, Víkingasveitin eða Landhelgisgæslan hafi svona vopn. Reyndar sagði ég í fyrstu ræðu minni á Alþingi um málið að ef menn vilja efla sérsveitina vegna skamms viðbragðstíma og manneklu, þá styð ég það heilshugar að efla hana mjög verulega, enda studdi ég og styð ennþá aukningu fjárs til þjálfunar og búnaðar bæði almennu lögreglunnar og sérsveita.

En að setja þessar byssur í bíla almennra lögreglumanna er einfaldlega ekki það sama! Sérstaklega vegna þess að ekkert hefur gerst hér á landi sem kallar á nauðsyn þess og þótt sú nauðsyn gæti fræðilega einn daginn orðið til, þá er hún ekki til staðar eins og er og það er fullkomin vitfirra að ætla að vopna sig upp fyrir ógn sem kemur kannski einhvern tíma í framtíðinni. Við gætum alveg eins bara breytt þessu í alvöru lögregluríki, bara til öryggis. Nú vona ég auðvitað að ekkert gerist sem kalli á þessa vopnvæðingu og ég viðurkenni að sama skapi að það gæti alveg gerst, en það hefur einfaldlega ekki gerst.

Ef þetta væri raunverulega ástæðan, þ.e. sú að núna standi þjóðin frammi fyrir löggæsluógnum sem kalla á þessa vopnvæðingu, þá hefði hún væntanlega verið hluti af þessari margumtöluðu 500 milljón króna aukafjárveitingu sem undirritaður studdi og styður heilshugar. – En hún er ekki hluti af því vegna þess að þörfin á þessari vopnvæðingu hefur hvergi komið fram, hvorki í samfélaginu né í neinum skýrslum.

En það allra versta við málflutning verjenda þessarar þróunar er að þeim virðist finnast það bara algerlega sjálfsagt að lögreglan ákveði bara sjálf hvaða vopn hún hafi aðgang að!

Lögreglunni hefur hingað til verið treyst til þess að gæta hófs í þessum málum enda hefur hún jafnan gert það. En viðbrögð stuðningsmanna vopnvæðingarinnar hræða mig í reynd mest, vegna þess að þau undirstrika að æðstu mönnum lögreglunnar er ekki treystandi til að taka tillit til ótta almennings við vopnvæðingu lögreglunnar.

Það er lexía þessarar sögu; sú hugmynd æðstu ráðamanna lögreglunnar að þeir séu einfaldlega góði kallinn og að þeim sé einfaldlega treystandi fyrir hvaða vopnum sem er og að þeir geti bara vopnað sig að vild, og að meira vald þeim til handa samsvari sjálfkrafa meira öryggi borgaranna. – Það er skilningsleysi þeirra á því nauðsynlega valdajafnvægi sem á að ríkja milli almennings og yfirvalda, sem hræðir mest. Í lýðræðisríki eru yfirvöld hrædd við almenning en ekki öfugt.

Að lokum má ítreka það í milljónasta skiptið að enginn hefur gagnrýnt vopnaeign sérsveitar ríkislögreglustjóra, Víkingasveitarinnar eða Landhelgisgæslunnar. – Sá málatilbúnaður er fyrirsláttur. Þetta snýst ekki um sérsveit ríkislögreglustjóra, Víkingasveitina eða Landhelgisgæsluna. Þetta snýst ekki um skammbyssur í eigu almennu lögreglunnar heldur, læstar í skápum á lögreglustöð eða jafnvel í bílum á svæðum þar sem vegalengdir eru langar. Það hefur enginn býsnast yfir þessum atriðum og það vita allir að svona hafi þetta verið áratugum saman.

Hríðskotabyssur í höndum almennu lögreglunnar er hinsvegar ekki ákvörðun sem á heima hjá hverjum lögreglustjóra fyrir sig. Lögreglan hefur ekkert vald nema í gegnum lýðræðislegt umboð og það lýðræðislega umboð er ekki til staðar í þessu tilfelli. Úr því þarf að bæta.

Svona kemstu inn á vefsvæði Ríkis Islams

Nú er eitt sem má alveg taka fram varðandi afskráningu khilafah.is – Ríki Islams valdi greinilega “.is” í von um það að fólk myndi halda að “.is” tilheyrði Ríki Islams eða eins og það er á ensku, Islamic State. Það er mjög villandi og í rauninni gert til þess að taka yfir þýðingu lénsins. Mér hefði þótt málefnaleg ástæða að hafna skráningu lénsins eða afskrá það á þeim forsendum ef reglurnar byðu upp á það. – Þá mæli ég með því að reglurnar verði gerðar þannig.

En að afskrá lénið í þeim tilgangi að fjarlægja aðgengi að efninu sem er að finna á síðu Ríkis Islams er hinsvegar fullkomlega óábyrg nálgun. Almenningur verður að hafa rétt og færi á því að rannsaka og ræða opinskátt ljótustu hugmyndirnar sem finnast í mannlegu samfélagi, sérstaklega þegar um er að ræða hrylling á borð við Ríki Islams. Ég veit að þessi ákvörðun var byggð á landslögum, enda er ég einmitt að benda á að þau landslög eru óábyrg, hættuleg og röng, sama hversu vel meint þau séu.

Fólk sem vill læra eitthvað um nasisma þarf að hafa aðgang að Mein Kampf og ræðum Hitlers. Fólk sem vill læra eitthvað um Ríki Islams þarf sömuleiðis að hafa aðgang að málgagni þess. Ekki þrátt fyrir að Ríki Islams sé fullkomin skelfing heldur einmitt vegna þess að það er fullkomin skelfing. Ég get fullyrt að þessi samtök séu fullkomin skelfing vegna þess að ég hef lesið nógu mikið frá þeim til að geta fullyrt það með fullkominni vissu. Enginn annar ákvað það fyrir mig, heldur dróg ég þá ályktun sjálfur eftir að hafa sjálfur lesið þeirra eigin orð og þeirra eigin tilvitnanir í sín eigin helgirit.

Rannsóknarvald á alvarlegum fyrirbærum eins og Ríki Islams má ekki liggja í höndum einhverra örfárra útvalinna “sérfræðinga”, hvort sem það eru fréttamenn eða yfirvöld, heldur verður hver sem er að geta komist að hinu sanna í málinu á sínum eigin forsendum, með hliðsjón af því sem meðlimir Ríkis Islams fullyrða sjálfir.

Það er hinsvegar ekki hægt að andmæla málflutningi sem maður fær ekki að heyra.

Allt tal um að þessari síðu verði að loka vegna þess að hún breiði út hatur er í grundvallaratriðum byggt á þeirri skelfilegu hugmynd að hluti verksviðs yfirvalda sé að hafa hemil á því hvað almenningur hugsi og hvað honum finnist. Almenningur verður að hafa traust til að móta eigin skoðanir. Grundvallarforsenda þess er hin akreinin á vegi tjáningarfrelsisins, þ.e. rétturinn til heyra í öðrum.

En vel á minnst. Gleymum rétti meðlima Ríkis Islams til að tjá sig á Íslandi. Þetta snýst um rétt þinn, lesandi góður, til að vera upplýstur um hvað það er sem Ríki Islams segir, trúir og vill. Þú, lesandi góður, þarft að geta staðfest það sem þér er sagt af yfirvöldum og fjölmiðlum. Þú getur það hinsvegar ekki ef “óæskilegar upplýsingar” eru fjarlægðar til þess að þú sjáir þær ekki. Einnig, lesandi góður, ættirðu ekki bara að vera móðgaður þegar einhver stingur upp á því að þér sé ekki treystandi til að heyra það sem Ríki Islams hefur fram að færa, heldur ættirðu að vera hræddur.

Fólk ætti að óttast yfirvöld sem treysta ekki borgurum sínum til að heyra, sjá og hugsa.

Af þessum ástæðum deili ég hér með ykkur aðferð til þess að komast inn á vefsíðu Ríkis Islams.

=== Mac OS, Linux, önnur Unix-lík stýrikerfi ===

Fyrst skal öllum eintökum vafrans lokað.

Síðan skal eftirfarandi lína keyrð í skipanaham (terminal):

sudo sh -c “echo ‘95.215.45.25 khilafah.is\n95.215.45.25 www.khilafah.is’ >> /etc/hosts”

Eftir það skal vafrinn opnaður aftur og farið á http://www.khilafah.is

=== Windows ===

Fyrst skal öllum eintökum vafrans lokað.

Síðan skal smella á Ctrl-R (halda niðri “Ctrl” takkanum og smella á bókstafinn “R”).

Þá opnast lítill gluggi sem heitir “Run…” og í hann skal skrifað:

C:\Windows\System32\

Og ýtt á “Run”. Þá ætti Notepad að opnast sem er mjög mínímalískt skrifforrit.

Farið í “File” og “Open file” og velijð eftirfarandi skrá:

Síðan skal opna Notepad (C:\Windows\System32\Notepad.exe) með því að hægrismella á það, velja “Run as administrator…” og með þessu forriti skal opna eftirfarandi skrá: “C:\Windows\System32\drivers\etc\hosts”

Bætið eftirfarandi tveimur línum við skrána:

95.215.45.25 khilafah.is
95.215.45.25 www.khilafah.is

Síðan skal vista skrána og opna vafra á nýjan leik. Nú er hægt að fara inn á http://www.khilafah.is og sjá síðu Ríkis Islams.

———-

Að lokum ítreka ég að mér hefði þótt málefnalegt að hafna skráningu lénsins á þeirri forsendu að “.is” standi fyrir Ísland en ekki “Islamic State” – en sú forsenda á þá að gilda óháð innihaldi vefsetra.

Lög um mannanöfn snúast ekki um barnavernd

Varðandi frétt: http://www.mbl.is/frettir/innlent/2014/03/21/eldflaug_hafnad_en_skroggur_i_lagi/

Ég sé fyrir mér samskipti ungra barna; “Vá, heitirðu Eldflaug? Kúl!” -og síðan áframhaldandi skemmtilegt samtal.

Ég sé hinsvegar ekki fyrir mér sama samtal verða svona: “Hahaha, þú heitir nafni sem tilheyrir merkingarflokki sem fá eiginnöfn og engin samsett eiginnöfn hafa tilheyrt hingað til! En hvað þú ert asnaleg!” -og síðan stríðni og hvað þá einelti.

Ekki er þó betur að sjá af fréttaflutningi Mbl.is en að þetta sé forsenda þess að nafninu “Eldflaug” hafi verið hafnað.

Það er verulega algengur misskilningur að mannanafnanefnd sé til staðar til þess að vernda börn gegn hræðilegum nöfnum sem foreldrar gætu hugsanlega gefið þeim.

Tilfellið er hinsvegar það að lög um mannanafnanöfn og mannanafnanefnd koma barnavernd ekkert við. Hlutverk laganna og nefndarinnar er að vernda íslenskar hefðir og málvenjur, ekki börn.

Það næsta sem kemst því að vernda börn er 3. mgr. 5. gr. laga 45/1996, sem er svohljóðandi: “Eiginnafn má ekki vera þannig að það geti orðið nafnbera til ama.”

Athugið að þarna er ekkert minnst á börn, eða að foreldri megi ekki gefa barni sínu slíkt nafn, sem þýðir að lögin gilda um allt fólk, jafnt fullorðið sem nýfætt. Það undirstrikar þá staðreynd að þessi lög eru ekki sett til þess að vernda börn, heldur út frá frekar augljósri og merkilega blygðunarlausri forræðishyggju. Ríkið skal ákveða að fullorðnir einstaklingar fari sér nú ekki að voða með því að velja eigið nafn.

Sömuleiðis er þetta það eina í lögum um mannanöfn sem gæti hugsanlega varðað börn á nokkurn hátt – í öllum lögunum. Aftur er ástæðan fyrir þessu sú að lögin voru ekki sett til að vernda börn og hlutverk mannanafnanefndar er ekki og hefur aldrei verið nokkuð slíkt heldur er markmið laganna og hlutverk nefndarinnar að vernda íslenska málhefð og íslenskar venjur.

Það er alveg þess virði að benda á það hvernig nefndin er samansett til að undirstrika punktinn enn betur (úr VIII kafla sömu laga, 45/1996):

“Skal einn nefndarmaður skipaður að fenginni tillögu heimspekideildar Háskóla Íslands, einn að fenginni tillögu lagadeildar Háskóla Íslands og einn að fenginni tillögu Íslenskrar málnefndar.” – Þetta eru sumsé heimspekingar, lögfræðingar og málfræðingar, ekki barnasálfræðingar, uppeldisfræðingar og leikskólakennarar sem maður hefði haldið að væru hæfari til að taka afstöðu til þess hvort nafn barns yrði því til ama í félagslífinu eða ekki.

Ástæðan fyrir því er… jújú, enn og aftur sú, að markmið laganna og hlutverk nefndarinnar eru ekki að vernda börn, heldur að vernda venjur og hefðir.

Það er sjálfsagt að barnaverndaryfirvöld fari yfir nýskráð nöfn og geti þá gripið inn í ef barn er nefnt “Kúkur”, “Drulla” eða eitthvað álíka. Það væri eðlilegt ferli. Sömuleiðis er eðlilegt að það séu ákveðnar tæknilegar takmarkanir, t.d. um hámarkslengd og leyfileg ritmál, til þess að bæði stjórnsýslan og almenningur geti sýslað með nöfn með góðu móti.

En hefðir og venjur eru ekki lögmætar ástæður fyrir því að svipta alla landsmenn þeim sjálfsagða rétti að ákveða sjálfir hvað þeir heita.

Af réttindum og dópi

Varðandi frétt:
Lögreglan gagnrýnd fyrir líkamsleit – „Leitir lögreglu eru byggðar á grun“

Það gleður mig að leitir lögreglunnar á blásaklausu fólki fái almennilega fréttaumfjöllun. Þessi mál eru ekki í lagi á Íslandi.

Ef ég skildi Stefán Eiríksson rétt á opnum fundi okkar á sínum tíma, þá eru leitirnar samt ekki beinlínis byggðar á grun heldur virkar þetta svona:

* Lögregla má einungis leita á manneskju með samþykki þess sem hún ætlar að leita á, eða dómsúrskurði. Hljómar vel! Rosa siðmenntað og frjálslynt, lýðræðislegt og gott.

* Lögregla má hinsvegar hefja rannsókn, þ.á.m. með handtöku með því einu að hafa svokallaðan “grun”, en það er líklega með veikari hugtökum þeirrar lögfræði sem þetta varðar. Athugið að það þarf ekki að vera “rökstuddur grunur”, sem er annað fyrirbæri, heldur eingöngu “grunur”, án rökstuðnings. Lögreglan þarf ekki að geta útskýrt með orðum hvers vegna hana grunar eitthvað. Lögreglumanni þarf einvörðungu að detta það í hug að maður hafi brotið eitthvað af sér til að “hefja rannsókn”, sem í þessum tilfellum hefst með handtöku. Þannig að ef einstaklingur þekkir réttindi sín og neitar leit, þá einfaldlega grunar lögreglan hann um að hafa eitthvað að fela, og handtekur. Þá er væntanlega farið niður á stöð og fenginn dómsúrskurður og krakkaskrattanum kennt að vera ekki með “einhverja vitleysu” eins og viðlíka stjórnarskrárvarin mannréttindi eru jafnan kölluð ef þau ganga svo langt að þvælast fyrir yfirvöldum, sem er reyndar einmitt tilgangur þeirra, ef út í það er farið.

Ef fólk er öðru fólki ógn, þá er rökrétt að lögreglan hafi heimild til að handtaka það, en í fyrsta lagi er það ekki það sem hér er gagnrýnt og í öðru lagi eru slíkar heimildir óháðar því hvort fólk sé með vímuefni á sér eða ekki. Stjórnarskráin heimilar sérstaklega takmörkun á friðhelgi einkalífsins “ef brýna nauðsyn ber til vegna réttinda annarra”. Líkamsleitir lögreglunnar byggja hinsvegar ekki á réttindum annarra, heldur á þeim grátlega galla í framkvæmd laganna, að ef einstaklingur nýtir stjórnarskrárvarin réttindi sín, þá er það eitt og sér nóg til þess að heimila handtöku vegna þess að þá hlýtur hann nú aldeilis að hafa eitthvað að fela.

Samhengi aðstæðnanna er einnig mikilvægt. Þegar löggan ætlar að leita á einhverjum á svona tónleikum, jafnvel ef það er bara af handahófi, eða vegna þess að viðkomandi tilheyrir hópi sem löggan telur líklegri en aðra til að vera með ólögleg vímu- eða fíkniefni, þá er val fórnarlambsins þetta: eyðileggja tónleikana sem er búið að borga fyrir og jafnvel hlakka heilmikið til, eða heimila leit lögreglunnar án raunverulegs samþykkis og án dómsúrskurðar. Þetta atriði á síðan alveg jafn mikið við á öðrum vettvangi; fólk er almennt með aðra og merkilegri hluti á dagskránni en að hangsa á lögreglustöð án þess að hafa hugmynd um hvenær það fái að fara í friði.

Af þessu leiðir að þótt að samkvæmt kenningunni megi lögreglan alls, alls ekki leita á fólki af handahófi eftir geðþótta (af því að það væri svo fasískt, athugið), þá er reyndin sú að hún má það bara víst og gerir nákvæmlega það.

Og það er bara fjandakornið alls ekkert í lagi!

Að láta það, sem skiptir ekki máli, eiga sig.

Nú hef ég engan áhuga á því að vanvirða íslenska fánann. Mér finnst hann fallegur og ég fyllist þessari sömu frumstæðu þjóðernistilfinningu og hver annar þegar ég sé hann stríða við regnið með vindinn að vopni. Mitt innra nörd hefur meira að segja lúmskt gaman af öllum þessum kjánalegu reglum í kringum hann, eins og hvernig eigi að brjóta hann saman, að maður verði að gera eitt og megi alls ekki gera annað.

En ég get ekki að því gert að finnast slíkar hefðir kjánalegar í landslögum. Ef þessi eða hin meðhöndlun fánans er svona ægilega mikilvæg, þá finnur fólk sig væntanlega sjálft knúið til þess að meðhöndla hann svona eða hinsegin. Að öðrum kosti hljótum við að komast að þeirri niðurstöðu að þessar hefðir hreinlega skipti ekki jafn miklu máli og menn vilja meina.

Ég skil alveg stolt, sko. Því miður er ég sjálfur þjáður af þeim mikla kvilla enda jafn breiskur og restin af liðinu sem byggir þetta land. En ég skil ekki hvaðan fólk fær þessa hjátrúarfullu flugu í höfuðið að stoltið sé tilfinning sem beri að vernda með landslögum. Af stolti höfum við meir en góðu hófi gegnir. Kannski hafa Íslendingar bara gott af því að stoltið sé sært af og til, og hvað særir frumstætt stoltið betur en að setja táknmyndir eins og þjóðfánann í samhengi við raunveruleikann, svosem með því að nýta hann í nærbrækur, nú, eða tusku?

Ekkert mál, ég skil að þetta móðgi.

Það sem ég skil hinsvegar ekki, er hvernig mönnum getur raunverulega, í alvörunni, fundist það “alvarlegt”. Kannski þarf bara einhver að benda á nakta keisarann í þessum efnum, en sannleikurinn er sá, sætur eða sár, að það skiptir nákvæmlega engu máli þótt fáninn sé vanvirtur. Það dregur okkur hvorki nær Danakonungi né fjær íslenskri tungu. Það hefur engin áhrif á nokkurn skapaðan hlut, fyrir utan það fólk sem hefur fyrirfram ákveðið að verði fáninn vanvirtur, þá verði það móðgað. Jæja, þá má fólk bara fjandakornið vera móðgað. Það má grenja sér stórfljót ef það endilega vill, en þannig hegðun breytir ekki tittlingaskít í eitthvað sem skiptir máli.

Þjóðfáninn er ekki “heilagur”. Það er ekki “alvarlegt” að hann sé vanvirtur og ekki “mikilvægt” að til staðar séu lög sem segja til um hvar og hvenær megi nota hann. Næstum því allt sem nokkur manneskja gerir í sínu lífi er mikilvægara og merkilegra en það hvernig fólk fer með íslenska fánann. Keisarinn er nakinn. Þetta er hjátrú. Þetta skiptir ekki máli.

(Þessi viðurstyggilega skoðun var í boði 73. gr. laga nr. 33/1944.)

Morðhótanir tilheyra ekki tjáningarfrelsi

Varðandi frétt: Salman Tamimi kærir hatursfull ummæli

Tjáningarfrelsið er sérstaklega hugsað til þess að vernda skoðanir sem þjóðfélagið er á móti og telur viðbjóðslegar, svosem trúleysi í kristnu samfélagi, Islam í trúlausu samfélagi og kristni i í islömsku samfélagi. Fólk hefur EKKI rétt á því að vera ekki móðgað eða tilfinningalega sært. Það hefur engan rétt til að hafa “skoðanir sínar í friði” fyrir öðrum skoðunum og engan rétt til þess að þagga niður í þeim skoðunum sem þeir eru ósáttir við, sama hversu heimskulegar og ljótar þær eru.

Það er vegna þess að við höfum ekki réttinn til að vera ekki móðguð eða særð.

En við höfum rétt til friðhelgi einkalífs. Við höfum einnig rétt á sanngjörnum réttarhöldum og við höfum rétt til öryggis.

Þess vegna hef ég t.d. ekki viljað lögleiða dreifingu á persónugögnum um aðra. Né hef ég viljað afnema heimild dómstóla til að krefjast lögbanns til þess að vernda rannsóknarhagsmuni. Né hef ég viljað lögleiða morðhótanir.

Þetta sem Salmann Tamimi gengur í gegnum núna er ekki bara móðgun. Að móðga spámann hans er gott og blessað. Að kalla hann, mig og alla aðra fífl og fávita er líka hið besta mál sem og að hæðast að honum, og mér, fyrir okkar trúarskoðanir og lífsviðhorf.

En hér tölum við um líf mannsins. Salmann Tamimi situr undir morðhótunum. Það er gróft brot á rétti hans til persónulegs öryggis. Þetta er ekki sambærilegt við bann gegn guðlasti eða öðrum heimskulegum bönnum gegn því að særa tilfinningar fólks. Þetta er ekki sambærilegt við að kalla homma kynvillinga, múslima villimenn eða trúleysingja sið- og samviskulausa. Þetta eru morðhótanir.

Mér finnst mikilvægt að við talsmenn tjáningarfrelsis sínum afdráttarlausan skilning á þessu.

Siðprýði kemur pólska laginu ekkert við

Varðandi: http://www.visir.is/sidprudir-domarar-urdu-polverjunum-ad-falli/article/2014140519827

Mér er persónulega alveg sama hvort þetta sé siðprútt atriði eða ekki. Sömuleiðis er mér alveg sama þótt það sé kynferðislegt og meira að segja sama þótt boðskapurinn sé yfirborðskenndur og gerður í þeim eina tilgangi að vekja athygli á kynþokka flutningsmanna.

Það sem mér er hinsvegar ekki jafn sama um, er sá boðskapur að það sé beinlínis það sem skilgreini slavneskar stelpur, sé kynþokki. Kynþokki er fínn, allt í lagi líka að vera með svæsið, kynferðislegt atriði sem sjokkerar púrítanistana og allt það. Það er bara hollt. En ef kynþokki er ekkert minna en það sem skilgreinir slavneskar konur, þá er augljóslega gert lítið úr öllu öðru sem þær geta og gera. Það finnst mér ekki kúl.

Sem dæmi; segjum sem svo að Sóley Tómasdóttir spyrji mig hvað að því hvað sé það besta sem ég viti um Brynjar Níelsson, og ég svara því að hann sé myndarlegur.

Væri ég bara að segja að hann sé myndarlegur? Nei, ég væri líka að segja að allir hinir mannkostir hans séu síðri en sá. Með því væri ekki sagt að það sé neitt athugunarvert við þá staðreynd að hann sé vissulega fjallmyndarlegur. En ég væri óneitanlega að gera lítið úr honum. Það er punkturinn.

Það er bara mjög fínt framtak að vera djarfur á sviði og fara hæfilega í taugarnar á púrítanistunum. Þetta snýst ekki um siðprýði. Siðprýði er hundleiðinleg. En þetta er meira; þetta eru skilaboð sem gera lítið úr öðrum hæfileikum slavneskra kvenna en þeim eina að vera geðveikt sexí.

En síðan er auðvitað annar vinkill á þessu, sem gæti jafnvel verið stærri og merkilegri þótt fólk geti sjálfsagt rifist um það, en það er að leggja svo ríka áherslu á eitt, tiltekið einkenni heils þjóðflokks til að byrja með. – Óháð því hvort það sé jákvætt eða neikvætt einkenni. – Setjum okkur í spor slavneskrar konu sem er bara ekkert sérstaklega sexí og veit það. Er hún ekki lengur nógu góð fyrir slavneska menningu? – Jafnvel ef hún er hæfileikarík eða bara góðhjörtuð? – Samkvæmt þessu lagi, nei, þá er hún það eiginlega ekki. Þau skilaboð eru mjög alvarlega ókúl. Anti-kúl, jafnvel.

Svo er hitt að þetta er bara frekar lélegt lag! – Nema klassíski kafllinn, hann er bara nokkuð góður.

Ef þetta atriði móðgaði einhverja púrítanista, þá er það allavega bót í máli, en það sem ég hef að athuga við þetta lag eru skilaboðin, ekki svæsnin.

En að lokum þessum lestri vil ég bara aftur fagna því að Evrópa hafi ekki látið útlit og meint, yfirvofandi menningarhrun Evrópu aftra sér í því að kjósa Conchitu Wurst.

Opið svar til Bubba Morthens

Eftirfarandi er svar við pistli Bubba Morthens á Vísi.

Sæll, háttvirtur Bubbi Morthens. Ég er einn af þessum þingmönnum sem þú nefnir, en mig langar til þess að útskýra aðeins betur.

Ég er sjálfur tónlistarmaður og forritari þótt ég hafi reyndar alltaf verið aðeins of feiminn til að gefa út tónlistina mína. En ég hef ekki haft lifibrauð af neinu öðru en forritun og kerfisstjórnun seinustu 14 ár. Ég kann ekkert nema iðngreinar sem varða höfundarrétt. Faðir minn er hljóðmaður sem þú kannast reyndar eflaust við og reyndar höfum við hist, ég og þú, fyrir mörgum árum niðri í Stúdíói Sýrlandi þegar ég var þó nokkuð mikið yngri, ætli það hafi ekki verið í kringum 13-14 ára aldurinn.

Treystu því, herra minn, að ég ber fulla virðingu fyrir vinnunni, tilkostnaðinum og listinni sem það er að búa til tónlist. Treystu því líka að ég vil hafa lifibrauð af forritun áfram þegar ég lýk þingsetu.

Ég skil vel gremju þína en langar að útskýra aðeins betur hvað málstaður okkar Pírata snýst um. Þú skrifar: “Nú er fólk komið á þing sem telur þetta eðlilegt og vill einfaldlega að ég aðlagi mig og komi til móts við þjófana.”

Þetta er kannski ekki endilega eðlilegt (því hvað er eðlilegt?) en það er hinsvegar óhjákvæmilegt. Vandamálið er eftirfarandi. Internetið býður ekki upp á sömu takmarkanir og raunheimar gerðu þegar kassettu-, plötu- og diskasala var burðarás iðnaðarins.

Það er ekki siðferðislegt álitamál heldur tæknilegur, óumflýjanlegur raunveruleiki. Það er eins með höfundarrétt og margar ágætar, klassískar hugmyndir, að hann var útfærður án tillits til þeirrar tækniframþróunar sem hefur átt sér stað síðasta einn og hálfa áratuginn eða svo.

Þegar vatnsleiðslur komu til sögunnar, þá misstu allir vatnsberar vinnuna. Það er ekki endilega sanngjarnt, eða þá endilega “eðlilegt”, en það var óhjákvæmilegt. En ekki hafa þeir horfið eða soltið í hel, nei, þeir hafa fundið sér aðra hluti að bera eða þá nýtt tæknina til þess að aðlagast nýjum tímum, þá annaðhvort með því að bera eða keyra aðrar vörur, eða tileinka sér pípusmíði… verða 20. aldar vatnsberar. Þannig breytist eðli iðnaða með tækniframförum en það sem gerir internetið kannski óþægilegra en aðrar byltingar er að hún hefur átt sér stað á gríðarlega skömmum tíma. Allt of skömmum tíma til að stjórnvöld og markaður nái að halda í við. Þá fara öll gömlu viðskiptamódelin í klessu vegna þess að þau eru bara ekki samhæf við frjálst og opið internet. – Ég get komið með hugmyndir að því hvernig þú getur eflt tekjurnar, en fyrst þurfum við að vera á sömu blaðsíðu þegar kemur að því að breytinga er þörf.

Nú, aðeins um frjálst og opið internet, því ég tel mig vita hvað þér detti í hug; að það mætti allavega loka t.d. Deildu.net og ThePirateBay.se eða álíka. Ég skal hlífa þér við þeim fjölmörgu alvarlegu vandamálum við tæknilega útfærslu og halda mig utan tæknimáls. Þá spyr ég, hvað með öll hin þúsundin af slíkum vefsetrum, fyrir utan þau sem munu koma í stað Deildu.net og ThePirateBay.se? – Nú, væntanlega þarf að loka þeim líka.

Og hvernig á að fylgjast með þessu? Jú, með því að gera ýmist netþjónustur eða hýsingaraðila eða (í versta falli) ríkið, ábyrga fyrir því að fylgjast með höfundaréttarbrotum. En nú langar mig að biðja þig um sérstaka athygli, því hér komum við að ástæðunni fyrir því að slíkt fyrirkomulag er ósamhæft við frjálst, opið og lýðræðislegt internet.

Það kostar peninga og vinnu að fylgjast með efni sem fólk setur inn. Facebook, YouTube, Google og Microsoft hafa burði til þess að standa undir slíkum kostnaði, en ekki til dæmis Diaspora eða Wikipedia eða þá ég sjálfur. Frjáls framtök, þar sem kannski örfáir aðilar standa að vefsíðu sem hundruðir milljóna manns hafa aðgang að, hafa enga burði til þess að framfylgja höfundarrétti. Fari fólk að demba inn höfundarréttarvörðu efni inn á síðuna mína, SMÁÍS verður brjálað og heimtar að ég loki hinum og þessum undirsíðum eða aðgöngum, þá hreinlega get ég ekki staðfest lögmæti hverrar lokunar. Við erum ekki bara að tala um Deildu.net og ThePirateBay.se heldur hundruði milljóna manns á hundruðum milljóna vefsíðna. Vonandi fer að skýrast hversu róttækar aðferðir þarf til þess að hefðbundin höfundarréttarvernd geti gengið meðfram þessu fyrirbæri, internetinu.

Athugaðu að þetta er fyrir utan tæknilegu vandamálin við netsíun, sem eru óyfirstíganleg NEMA með því að yfirvöld hreinlega taki yfir internetið, en það hefur sömu samfélagslegu afleiðingar og að yfirvöld taki yfir öll mannleg samskipti.

Þar stendur hnífurinn í kúnni, Bubbi minn. Internetið er ekkert nema samskipti með nútímatækni. Það verður ekki komið böndum á internetið nema með því að koma böndum á mannleg samskipti og það er þróun sem er í algerri andstæðu við meira eða minna öll lýðræðisleg og borgaraleg gildi.

Og ef valið stendur milli fjárhagslegra hagsmuna ákveðins iðnaðar eða frjálsra samskipta, þá veljum við Píratar frjáls samskipti. Það er meira í húfi hér en “rétturinn til að stela”.

Þetta er síðan fyrir utan reiðikastið sem ég gæti tekið gagnvart hefðbundnum dreifingaraðilum, en listamenn virðast vera orðnir svo vanir því að láta taka sig ósmurt í afturendann af nú úreldum og gagnslausum milliliðum að listamenn eru farnir að verja sömu hagsmuni og hafa alltaf tekið bróðurpartinn af vinnu þeirra. En það er önnur umræða.

Að lokum langar mig að þakka þér, Bubbi, fyrir að höfða fyrst og fremst til samvisku fólks. Ég sá þig hvergi minnast á lokanir á netinu sem gleður mig, því við Píratar erum ekki á móti höfundarrétti, við erum bara svo miklu, miklu hlynntari frjálsu, opnu og lýðræðislegu interneti.

Gangi þér vel, félagi.